Казакстандын ыйык жерлеринин интерактивдүү картасы тааныштырылды

Казакстандын ыйык жерлеринин интерактивдүү картасы тааныштырылды

Дин таанууну, маданий антропологияны, археологияны, ыйык пейзаждарды, диний объекттерди жана диндин мейкиндик өлчөмдөрүн изилдөөнүн дисциплиналар аралык мамилелерин талкуулоо. Дал ушул максатта Нур-Султан шаарында Назарбаев Университети тарабынан уюштурулган эки күндүк эл аралык онлайн конференция башталды. Иш-чарага Орусиянын, Казакстандын, Кытайдын, Франциянын, АКШнын, Чехиянын, Австралиянын, Сингапурдун жана Германиянын окумуштуулары жана изилдөөчүлөрү катышууда.

«Тарыхты, динди жана археологияны изилдөөгө дисциплиналар аралык мамиле илгертен бери эң маанилүү чаралардын бири болуп келген. Географиялык маалымат тутумунун (ГИС) өнүгүшү менен илимпоздор диний жерлер менен тарыхый жерлерди терең талдоо жана издөө үчүн ушундай технологияларга кайрыла башташты. Жаңы технологиялар тарых илимине чоң мүмкүнчүлүктөрдү берет», - дейт тарыхчы, Германиядагы Гейдельберг университети изилдөө тобунун жетекчиси  Иван Саблин.

Белгилей кетсек, иш-чара алкагында санариптик гуманитардык же социалдык компоненти бар изилдөөлөр менен долбоорлор, анын ичинде фотограмметрия, электрондук атлас, картография жана маданий мурастарды сактоого арналган ГАЖ (ГИС), педагогика жана туризм сыяктуу технологиялар сунушталганын да айта кетүү керек.

«Изилдөөчүлөрдүн жана жөнөкөй адамдардын жардамы менен Казакстан аймагынан эски көрүстөндөр жана эстеликтер дале табылууда. Мисалы, 2014-жылы эле Үшаралда бир дыйкан несториан-христиандарынын чоң мүрзөсүн тапкан. Анын негизинде 2016-жылы Илебалык байыркы шаарынын ордуна несториандык көрүстөн ачылган. Бул христиан коомчулугу Казакстанда монголдор басып кирген мезгилде да болгон деген божомолго ылайык келет», - дейт Түштүк Австралия университетинин конференцияга катышуучусу Ричард Браун.

Иш-чарада Казакстандын ыйык жерлеринин интерактивдүү картасын түзүү боюнча теологдордун үч жылдык илимий долбоорунун жыйынтыктары көрсөтүлөт. Бүгүнкү күндө картада 1,5 миңден ашуун объект сунушталган. Бул аны Казакстандын ыйык жерлери географиясынын көпчүлүккө жеткиликтүү карталарынын ичиндеги эң толук нускасы болот.

Мындан тышкары, карта ар бир адам аны кайра байланыш тутуму аркылуу толуктоого катыша тургандай кылып жасалган. Белгилей кетсек, интерактивдүү картанын ыйык объекттеринин паспортторун жасоо үчүн долбоордун катышуучулары Казакстандын ар кайсы аймактарына бир катар экспедицияларды уюштуруп, бай материалдарды топтоп, түрк, араб, фарси, ойрат жана чиркөөлүк-славяндык тилдериндеги уникалдуу кол жазмалардын баалуу коллекцияларын таап, сүрөттөшкөн.