«Бабалардын изи менен» экспедициясы Иорданияда

«Бабалардын изи менен» экспедициясы Иорданияда

«Бабалардын изи менен» тарыхый-илимий экспедициясы Иордания королдугуна барды. Мында саякатчылар изилдөө жүргүзүштү жана жергиликтүү тарыхчылар менен жолугушту. 13-кылымда бул өлкө кыпчактарга таандык болгон. Анткени анда Улуу талаанын жоокерлери мусулман жана христиан дүйнөсүнүн ортосундагы мамилеге олуттуу таасир эткен. Жаңы тарыхый фактыларды мүмкүн болушунча чогултуу үчүн экспедиция катышуучулары Аджлун жана Карак чептерине багыт алышты.

САПАР ЫСКАКОВ, ЭКСПЕДИЦИЯ ЖЕТЕКЧИСИ:

– Бул сепил Иерусалим түштүгү менен Дамаск түштүгүндө маанилүү стратегиялык объект болгон. Улуу талаадан келген Кыпчак мамлюктары бул жерге ээлик кылышкан. Биздин бабаларга бир нече чыңдалган чептер таандык болгон. Бул форт - алардын эң маанилүүсү. Султан Бейбарыстын жарлыгы менен сепилде мунара курулган. Бул жерде мындай мунаралардын бир нечеси бар. 

1260-1277 жылдары султан Бейбарыстын буйругу менен Карак чебинде дароо үч мунара курушат. Анын жардамы менен кыпчактар империясы Батыштан кол салуу коркунучун толук жойгон жана Чыгышта монгол-татарларга туруштук берген. Алар ислам дүйнөсүндөгү эң күчтүү жана эң таасирдүү мамлекет болуп калышкан. Ошол себептен мамлюктарды ислам дининин коргоочусу деп атай башташкан.

МУХАММЕД ГУАНМЕ ЯРМУК, УНИВЕРСИТЕТ ПРОФЕССОРУ:

– Биз мектепте султан Бейбарыс жөнүндө көп окудук. Ал – даңктуу инсан. Ал дайыма өз жерин коргогон адам. Султан жашыруун түрдө Египеттен Дамаскка жана башка жерлерге саякатка барган. Бейбарысты башка шаарлардан жолуктурган сакчылар анын өз ээлигин жеке көзөмөлдөп жүргөнүнө тан калышкан. Бул ага өз жериндеги кырдаалды так көзөмөлдөө жана карапайым элдин көйгөйлөрүн билүү мүмкүнчүлүгүн берген.

Бул мисал байыркы көчмөндөр урпактары - мамлюктар – атчан маданияттын арты менен көп ийгиликтерге жетишкенин айтып турат.