Бишкекте “Манас” операсын КЭРдин труппасы тартуулады

Атактуу кыргыз жоокерлеринин улуу жеңиштери, алардын баатырлыгы менен Мекенге болгон сүйүүсү тууралуу Кыргызстанда алгачкы жолу атактуу “Манас” эпикалык поэмасынын жаңы нускасы көпчүлүктүн алдына сунушталды. Операны Малдыбаев атындагы Кыргыз Улуттук академиялык опера жана балет театрынын сахнасында Кытайдын балет труппасы койду.

Опералык коюнун 4 сахнасынын ар бири көрөрмандарга эстетикалык ырахат тартуулагандан сырткары, Борбордук Азия өлкөлөрүнүн бай улуттук наркын толук таанууга мүмкүнчүлүк берди. 100дөн ашык адамдан турган Кытай өнөрпоздору баатырлардын бейнесин жана илгеркинин атмосферасын көрсөтө алды. Ал үчүн КЭРнан келген чыгармачылык топ кыргыздардын чыныгы маданиятын сезүү үчүн бир нече ирет Кызыл-Сууга барган.

ЖУМАК КАДЫР, БАШКЫ РЕЖИССЁРДУН КЕҢЕШЧИСИ:

- Биз эпостун бардык нускаларын окуп чыктык. Топтун бардык мүчөлөрү кыргыздар байырлаган Кызыл-Сууга атайын барды. Ушундай узак изилдөөлөрдүн натыйжаларынан кийин бул дүйнө пайда болду. Көрөрмандар баалайт деп үмүттөнөм.

Операны Жусуп Мамайдын урпагы жогору баалады. Анын чоң атасы дүйнөдө атагы чыккан, эпостун 18 томунун түп нускасын түшүндүрмөлүү түрдө айткан манасчы болгон.

ТУРГУНАЛЫ ЖУСУП МАМАЙ, ЖУСУП МАМАЙДЫН ЧЕБЕРЕСИ:

- Мен Жусуп Мамайдын урпагы гана эмес, ошону менен катар “Манас” айтуучу катары коюуну чындап баалайм. Биздин ата-бабаларыбыздын бейнесин жеткире алган Кытайдан келген артисттерге чын дилимден алкыш айтам.

Чыныгы костюмдар менен декорациялар, актёрлордун кесип чеберчилиги гана көрөрмандарды таң калтырган жок. Көрөрмандардын айтуусунда, кытай композитору жазган улуттук ноталары бар чыныгы музыка “Манас” кыргыз эпосу сактаган рухту толук жеткире алды.

ТАЛАНТААЛЫ БАКЧИЕВ,  МАНАСЧЫ:

- Манас эпосу обондо, сөздөрдө, башкача айтканда, либретто жана увертюрада бар. Алардын бардыгынын болгону операнын “Манас” эпосу боюнча көрсөтүлгөнүн кабар берип турат.

МУРАТБЕК БЕГАЛИЕВ, КОМПОЗИТОР:

- Кытай тилинде биз эч нерсе түшүнгөн жокпуз. Бирок котормо жазуу түрүндө болду. Биз ошондо түшүнө алдык. Айрыкча музыка которууну талап кылбайт. Ошондуктан музыкалык бөлүккө ыраазымын. Анткени адистердин кесипкөй экени байкалды.

Айта кетсек, буга чейин “Манас” операсы Пекинде жана башка да Кытайдын шаарларында коюлган.